Periferik Sinir Cerrahisi

Karpal tünel sendromu, el bileğindeki median sinirin karpal tünel içinde sıkışması sonucu başparmak, işaret, orta parmak ve yüzük parmağının yarısında uyuşma, karıncalanma ve ağrı ile seyreden, en sık görülen tuzak nöropatisidir. Tedavi şiddete göre kademelidir: hafif olgularda atel ve enjeksiyon gibi konservatif yöntemler, dirençli veya ileri olgularda ise karpal tünel gevşetme (release) cerrahisi uygulanır.

Kübital tünel sendromu, dirsek bölgesinde ulnar sinirin sıkışması sonucu yüzük ve serçe parmakta uyuşma, elde güçsüzlük ve ileri evrede kas erimesi ile seyreden, karpal tünel sendromundan sonra en sık görülen ikinci tuzak nöropatisidir. Tedavi şiddete göre kademelidir: hafif olgularda dirsek korumaya yönelik konservatif yöntemler, ileri olgularda ise dekompresyon veya sinir transpozisyonu cerrahisi uygulanır.

Peroneal (fibular) sinir hasarı, alt ekstremitede sık görülen bir periferik sinir kompresyonu veya yaralanmasıdır. En belirgin bulgusu ayak dorsifleksiyonunun (ayağı yukarı kaldırma) yapılamadığı 'düşük ayak' (foot drop) tablosudur. Tedavi nedene ve hasar derecesine göre değişir; kompresyonun giderilmesi, ayak-bilek ortezi (AFO), fizik tedavi ve seçilmiş olgularda cerrahi (dekompresyon, sinir veya tendon transferi) uygulanır.

Periferik sinir tümörleri, periferik sinirlerin kılıf hücrelerinden (Schwann hücreleri, perinöral fibroblastlar) kaynaklanan iyi veya kötü huylu kitleler grubudur. En sık görülen iyi huylu tümörler schwannoma ve nörofibromadır; malign periferik sinir kılıf tümörü (MPNST) nadir ancak agresif bir kanserdir. Tedavi temelde cerrahidir; iyi huylu tümörlerde prognoz mükemmel, MPNST'de ise kötüdür.

Torasik outlet sendromu (TOS), boyun-omuz bölgesindeki dar anatomik geçişte brakiyal pleksus, subklavyen arter veya subklavyen venin sıkışması sonucu gelişen semptomlar grubudur. En sık nörojenik tip (sinir basısı) görülür; arteriyel ve venöz tipler nadirdir. Tedavi genellikle konservatiftir (fizik tedavi, postür düzeltme); dirençli veya vasküler olgularda cerrahi (birinci kosta rezeksiyonu, skalenektomi) uygulanır.

Morton nöroması (intermetatarsal nöroma), ayağın ön kısmında metatars başları arasından geçen plantar dijital sinirin iyi huylu kalınlaşması ve fibrozisidir. Gerçek bir tümör değildir; kronik sinir irritasyonuna bağlı fibröz doku proliferasyonudur. En sık 3-4. parmaklar arasında görülür ve ayak ön kısmında yanma, batma ve elektrik çarpması tarzında ağrıyla seyreder. Tedavi başlangıçta konservatiftir; dirençli olgularda cerrahi veya minimal invaziv yöntemler uygulanır.